Cải lương tìm hướng phát triển công nghiệp văn hóa qua mô hình trải nghiệm di sản

Tối 31/10/2026, tại Rạp Hồng Hà (Hà Nội), Nhà hát Sân khấu Truyền thống Quốc gia Việt Nam tổ chức chương trình "Nhập Cung thưởng nghệ", kết hợp trải nghiệm văn hóa với thưởng thức vở cải lương “Trọn đời trung hiếu với Thăng Long”.

Chương trình đặt ra một hướng tiếp cận đáng chú ý: đưa khán giả từ vị trí người xem trở thành chủ thể tham gia vào không gian nghệ thuật truyền thống. Thay vì chỉ thưởng thức một vở diễn theo hình thức sân khấu thông thường, khán giả được tham gia các hoạt động nhập vai, tương tác và khám phá không gian văn hóa cung đình trước khi thưởng thức tác phẩm. Cách tổ chức này tạo thêm sự kết nối giữa nội dung vở diễn, chất liệu lịch sử và trải nghiệm của công chúng, qua đó mở rộng khả năng tiếp nhận nghệ thuật cải lương.

“Nhập Cung thưởng nghệ" – Cách tiếp cận mới đưa nghệ thuật truyền thống đến gần công chúng - Ảnh 1. — Điểm đặc trưng của Nhập Cung là đặt khán giả vào vị trí trung tâm của hành trình trải nghiệm. Mỗi hoạt động tương tác trở thành một điểm chạm, giúp công chúng tiếp nhận di sản bằng nhiều giác quan và hình thức khác nhau. Ảnh: Khánh Hoà - TTXVN

Được lựa chọn trình diễn trong chương trình, Trọn đời trung hiếu với Thăng Long là tác phẩm cải lương lịch sử lấy cuộc đời, sự nghiệp danh tướng Lý Thường Kiệt làm trung tâm. Vở diễn tái hiện những dấu mốc lịch sử thời Lý, từ cuộc kháng chiến chống quân Tống đến phòng tuyến Như Nguyệt, đồng thời khắc họa những lựa chọn giữa tình riêng và trách nhiệm với non sông. Tác phẩm từng giành Huy chương Vàng cho vở diễn và giải Đạo diễn xuất sắc tại Hội diễn Sân khấu Cải lương chuyên nghiệp toàn quốc năm 2009.

“Nhập Cung thưởng nghệ" – Cách tiếp cận mới đưa nghệ thuật truyền thống đến gần công chúng - Ảnh 2. — Các hoạt động nhập vai, hóa thân góp phần đưa người tham gia trở thành một phần của không gian văn hóa, tạo nên sự kết nối trực tiếp giữa công chúng với những câu chuyện lịch sử, nghệ thuật. Ảnh: Khánh Hoà - TTXVN

Điểm đáng chú ý của "Nhập Cung thưởng nghệ" không chỉ nằm ở việc đổi mới hình thức tổ chức một buổi biểu diễn, mà còn ở cách tiếp cận khán giả như một yếu tố quan trọng trong phát triển công nghiệp văn hóa. Khi tác phẩm sân khấu được kết nối với hoạt động trải nghiệm, giáo dục và khám phá di sản, giá trị nghệ thuật có thêm cơ hội tiếp cận những nhóm công chúng chưa quen thuộc với cải lương, đặc biệt là khán giả trẻ.

Đây cũng là hướng đi phù hợp với yêu cầu phát triển các sản phẩm văn hóa có khả năng tạo sức hút và giá trị kinh tế trên cơ sở khai thác tài nguyên văn hóa. Tuy nhiên, trải nghiệm bên ngoài chỉ thực sự có ý nghĩa khi góp phần dẫn dắt công chúng đến với tác phẩm, chứ không thay thế giá trị nghệ thuật của sân khấu.