Mùa hè sôi động với các sân chơi nhạc kịch dành cho trẻ em

Mỗi mùa hè đi qua đều để lại một ký ức riêng trong tuổi thơ. Có những thế hệ lớn lên cùng cánh đồng, cùng trò chơi ngoài ngõ. Có những thế hệ ghi nhớ mùa hè bằng những chuyến đi, những lớp học kỹ năng. Và mùa hè hôm nay, giữa một đời sống ngày càng nhiều lựa chọn, đang xuất hiện thêm một không gian mới dành cho trẻ em: sân chơi nhạc kịch.

Từ những sân khấu rực sáng ánh đèn, đến những phòng tập đầy tiếng cười, những trại hè nơi trẻ học hát, học diễn và học kể câu chuyện của chính mình - nhạc kịch đang dần trở thành một ngôn ngữ nghệ thuật mới để trẻ em khám phá thế giới, kết nối cảm xúc và nuôi dưỡng đam mê. Không chỉ là hoạt động giải trí theo mùa, đó còn là một chuyển động đáng chú ý của đời sống văn hóa thiếu nhi.

Khi một vở diễn trở thành chuyến phiêu lưu trưởng thành của mùa hè

Hai đêm công diễn cuối tháng 5 tại Nhà hát Âu Cơ, vở nhạc kịch thiếu nhi "Hành trình kỳ diệu" đã mang đến một lát cắt thú vị về điều ấy.

Câu chuyện bắt đầu từ một cánh đồng hoa hướng dương bình yên, nơi Hạt mầm Dũng Sĩ mang trong mình ước mơ bước ra khỏi vùng an toàn để khám phá thế giới rộng lớn. Được nuôi dưỡng bởi tình yêu thương của mẹ và những lời kể từ bác Mặt Trời, cậu cùng những người bạn bắt đầu hành trình theo chân Tiên Gió đi qua những miền đất mới. Đó là một cấu trúc quen thuộc của cổ tích tuổi thơ: lên đường - thử thách - trưởng thành.

Nhưng điều khiến "Hành trình kỳ diệu" chạm tới khán giả không nằm ở cốt truyện phiêu lưu đơn thuần, mà ở cách nhạc kịch biến mỗi bài hát, mỗi chuyển động sân khấu thành một trải nghiệm cảm xúc.

Những cuộc gặp gỡ với Mèo Siêu Nhân, những thử thách trước Vua Chuột, những lần vấp ngã rồi đứng dậy… cuối cùng đều dẫn trẻ em trở về với những giá trị rất nền tảng: lòng biết ơn cha mẹ, sự dũng cảm, tinh thần đồng hành và niềm tin rằng lớn lên là một hành trình đẹp.

Một sân khấu sôi động, đầy màu sắc và cảm xúc dành cho thiếu nhi

Khép lại vở diễn, hình ảnh những hạt mầm vươn lên thành mầm xanh không chỉ là một lớp nghĩa biểu tượng. Nó giống như lời nhắn gửi dịu dàng rằng tuổi thơ không nên chỉ được lấp đầy bằng kiến thức hay lịch trình dày đặc, mà còn cần những trải nghiệm nghệ thuật để trẻ học cách cảm nhận thế giới.

Điều đáng chú ý hơn cả là ở đây, trẻ không chỉ là khán giả. Hơn 100 diễn viên nhí cùng tham gia biểu diễn, trở thành một phần của câu chuyện, tự mình đi qua quá trình luyện tập, biểu đạt cảm xúc và đứng trước đám đông. Đó là thứ trải nghiệm mà không lớp học kỹ năng nào có thể thay thế hoàn toàn. Chương trình do Cremusic tổ chức, với mong muốn tạo nên một sân chơi nghệ thuật giàu tính giáo dục dành cho trẻ em từ 2-12 tuổi. Âm nhạc của vở diễn được sáng tác độc quyền dưới sự chỉ đạo sản xuất của nhạc sĩ Hà Thư (Kat Ha) - đồng thời là chuyên gia giáo dục âm nhạc mầm non với nhiều năm kinh nghiệm. 

Từ sân khấu đến hệ sinh thái: Nhạc kịch đang tìm đường đi dài hơi

Nếu nhìn rộng hơn, sự sôi động của các sân chơi nhạc kịch hè năm nay không phải hiện tượng đơn lẻ.

Những năm gần đây, nhiều đơn vị đã bắt đầu thử nghiệm con đường xây dựng hệ sinh thái nhạc kịch tại Việt Nam, không dừng lại ở biểu diễn mà mở rộng sang đào tạo, cộng đồng và trải nghiệm.

Một dấu mốc đáng chú ý là sự ra mắt của CNA Creative Arts - đơn vị được định vị như một mô hình sản xuất, đào tạo và phát triển nhạc kịch chuyên nghiệp mang bản sắc Việt, hưởng ứng định hướng phát triển công nghiệp văn hóa theo tinh thần Nghị quyết 80.

Theo chia sẻ của NSƯT Cao Ngọc Ánh - Người sáng lập hệ sinh thái nhạc kịch CNA, điều công chúng cần không chỉ là những vở diễn hay xuất hiện theo mùa, mà là một môi trường đủ bền để người trẻ có thể tiếp cận nghệ thuật theo chiều sâu và lâu dài.

Vì thế, định hướng của CNA không dừng ở việc dàn dựng tác phẩm. Đơn vị này đang xây dựng một hệ sinh thái xoay quanh nhạc kịch và nghệ thuật trình diễn: từ đào tạo diễn viên trẻ, tổ chức workshop trải nghiệm, giao lưu biểu diễn, đến đưa trích đoạn nhạc kịch vào trường học và cộng đồng.

Tại không gian sáng tạo của CNA ở Hà Nội, trẻ em và thanh thiếu niên không chỉ học hát hay diễn xuất. Các em được làm quen với toàn bộ quy trình tạo nên một tác phẩm sân khấu: đọc kịch bản, xây dựng nhân vật, luyện thanh, học chuyển động, làm việc nhóm, hiểu ngôn ngữ ánh sáng - sân khấu và trải nghiệm tinh thần kỷ luật đặc trưng của nhạc kịch. Song song với đó là những hoạt động mở rộng để đưa nghệ thuật trở nên gần gũi hơn với giới trẻ như khu trải nghiệm hóa thân nhân vật, studio chụp ảnh theo chủ đề các vở diễn, không gian mở cho các buổi chia sẻ nghề nghiệp và gặp gỡ nghệ sĩ.

Nếu CNA đang đặt nền móng cho một hệ sinh thái biểu diễn - đào tạo, thì mùa hè này, chương trình YOUnique Bootcamp của The YOUniverse lại mở ra một hướng tiếp cận khác: đưa đào tạo nhạc kịch quốc tế đến gần hơn với thanh thiếu niên Việt Nam thông qua trải nghiệm thực hành.

Sự xuất hiện của huyền thoại nhạc kịch Philip Quast đến từ Úc, một nghệ sĩ ba lần được vinh danh tại Laurence Olivier Awards, gắn liền với vai Javert trong Les Misérables… cho thấy một tín hiệu đáng chú ý: Việt Nam không còn chỉ tiếp nhận nhạc kịch như một sản phẩm nhập khẩu, mà đang bắt đầu tiếp cận tư duy đào tạo và xây dựng cộng đồng.

Trong khuôn khổ trại hè, học viên từ 10 -18 tuổi không học theo mô hình lớp năng khiếu thông thường. Các em được bước vào một "xưởng sáng tạo thu nhỏ", nơi mỗi ngày đều là một hành trình khám phá.

Ở đó, các học viên được học cách hiện diện trước đám đông bằng sự tự tin, học cách lắng nghe người khác, và học cách hiểu bản thân qua nghệ thuật.

Có lẽ đó cũng là ý nghĩa lớn hơn của những sân chơi nhạc kịch hôm nay: gieo vào tuổi thơ không phải áp lực thành công, mà là khả năng mơ và dám bước lên sân khấu của cuộc đời mình.

Một mùa hè khác của tuổi thơ

Từng có thời, nghệ thuật dành cho thiếu nhi thường được xem như phần "phụ trợ" của giáo dục. Nhưng hôm nay, ngày càng nhiều người nhận ra: nghệ thuật cũng là một cách để trẻ lớn lên.

Một đứa trẻ biết kể chuyện bằng âm nhạc, biết nhập vai một nhân vật, biết đứng cùng bạn bè hoàn thành một tiết mục… cũng đang học về sự tập trung, kỷ luật, khả năng đồng cảm và cách biểu đạt cảm xúc.

Nhạc kịch vì thế không chỉ tạo ra những buổi biểu diễn. Nó tạo ra những ký ức.

Mùa hè này, bên cạnh những sân khấu cổ tích và các trại hè nghệ thuật, một dự án nhạc kịch đáng chú ý cũng đang được khởi động: "Tuổi thơ dữ dội", do NSƯT Lê Ánh Tuyết đạo diễn, Bùi Hồng Quế đảm nhận vai trò biên kịch, dự kiến ra mắt vào tháng 8. Chuyển thể từ tác phẩm nổi tiếng của Phùng Quán, vở diễn đưa lên sân khấu thế giới của những thiếu niên trinh sát trong kháng chiến, những đứa trẻ sống giữa bom đạn nhưng vẫn giữ nguyên sự hồn nhiên, lòng quả cảm và khát vọng tự do.

Nhà hát Tuổi trẻ chính thức khởi công vở nhạc kịch Tuổi thơ dữ dội

Bằng ngôn ngữ nhạc kịch đương đại, tác phẩm không chỉ kể lại lịch sử mà mở ra cuộc gặp gỡ giữa người trẻ hôm nay với một thế hệ tuổi thơ đặc biệt, để hiểu hơn giá trị của hòa bình, của lý tưởng sống và của lòng nhân ái.

Và biết đâu, trong số những em nhỏ đang đứng trên một sàn tập mùa hè hôm nay sẽ có những nghệ sĩ tương lai.

Nhưng kể cả không trở thành nghệ sĩ, các em vẫn mang theo một món quà quan trọng hơn: từng có một mùa hè được bước vào thế giới kỳ diệu của nghệ thuật - nơi mọi ước mơ đều được phép bắt đầu.